Czarodziejska Góra – Rumuńskie Kino w Kornecie

Czarodziejska Góra – Rumuńskie Kino w Kornecie

Dzięki uprzejmości Rumuńskiego Instytutu Kultury zapraszamy do Klubu Kornet na projekcję filmu Czarodziejska Góra.

W opowieści o Jacku Winklerze Anca Damian łączy biograficzny dokument, baśń, film przygodowy i animację. „Czarodziejska góra” to obraz imponujący plastycznym bogactwem i dramaturgiczną siłą.
W postaci Jacka Winklera, polskiego opozycjonisty, który w latach 80-tych XX wieku dołączył do afgańskich mudżahedinów, by walczyć ze Związkiem Radzieckim, Anca Damian widzi połączenie Don Kichota i Koziołka Matołka. Poznajemy go w „Czarodziejskiej górze” jako artystę, niepoprawnego marzyciela, obieżyświata, anarchistę i romantyka. Nie ma w tym wizerunku żadnej przesady – Winkler był bowiem człowiekiem tak niezwykłym, że aż trudno uwierzyć, że dotąd nie doczekał się filmowego portretu.
W czasie II wojny światowej zginęła duża część jego rodziny. Gdy jako dziecko na ulicach Warszawy patrzył na trupy pomordowanych, marzył, że kiedyś zostanie rycerzem i pokona całe zło świata. Nigdy się z tego marzenia nie wyleczył. W czasach komuny działał w opozycji, później wyjechał do Paryża i tam prowadził akcje wymierzone przeciwko Związkowi Radzieckiemu. Był artystą malarzem – urządzał happeningi, marsze, w których brali udział francuscy homoseksualiści, przemycał podziemne wydawnictwa. Gdy w 1979 roku ZSSR zaatakowało Afganistan, postanowił wyjechać do Kabulu i wraz z jego mieszkańcami walczyć z najeźdźcą. „Właśnie o tym marzyłem przez całe życie – żeby spotkać ludzi, którzy nie boją się Armii Czerwonej” – mówi w filmie Ancy Damian. Tak oto Jacek Winkler został wojownikiem o afgańską sprawę, przez długie miesiące w górach Hindukuszu prowadził życie partyzanta.

W „Czarodziejskiej górze” jego historia zostaje ubrana w kostium dokumentalnej baśni, której osnową jest rozmowa ojca z córką. Winkler (mówiący głosem Jerzego Radziwiłowicza), udziela swej córce (głos Julii Kijowskiej) lekcji survivalu. „Zapamiętaj pierwszą zasadę przetrwania: jeśli to możliwe, nie umieraj” – mówi. Każdą z jego rad ilustruje kolejny fragment opowieści. Nie są to zwykłe dydaktyczne pogadanki, ale przewrotne rozmowy o życiu, marzeniach, podążaniu za swym wewnętrznym głosem.
Bohaterowie Damian zawsze idą za jego podszeptami. Nawet wtedy, gdy za swoje ideały muszą zapłacić najwyższą cenę. Jak bohater „Drogi na drugą stronę”, pierwszego polskiego filmu rumuńskiej artystki. Opowiadała w nim historię Claudio Crulica, Rumuna aresztowanego przez polską policję w 2007 roku i oskarżonego o kradzież. Zamknięty w krakowskim areszcie w ramach sprzeciwu wobec niesłusznych oskarżeń Crulic rozpoczął strajk głodowy, a po czterech miesiącach zmarł z wycieńczenia. Również w „Czarodziejskiej górze” Damian opowiada historię nieoczywistego moralnego zwycięstwa i człowieka, który poświęca wiele, by pozostać w zgodzie z sobą sa

Jej film w 2015 roku zdobył wyróżnienie specjalne jury podczas 50. MFF w Karlowych Warach, a także wyróżnienie Międzynarodowego Festiwalu Animacji w Ottawie. Nagrody dla „Czarodziejskiej góry” nie mogą dziwić – to film zachwycający plastyczną formą i wszechstronnością twórców. Damian, która w „Drodze na drugą stronę” stawiała na prostą animację, tym razem wykorzystuje różnorodne środki – akwarelę i pastel, kartonową wycinankę, animowane zdjęcia i animację plastelinową, a różnorodność form i środków nadaje filmowi epicki charakter.
„Czarodziejska góra” wpisuje się w coraz popularniejszy ostatnimi laty gatunek animowanego dokumentu, który zwłaszcza po „Walcu z Baszirem” Ariego Folmana doczekał się uznania. Damian doskonale czuje tę formę – wie, jak opowiadać, potrafi dobierać odpowiednie środki wyrazu, by wyciągnąć jak najwięcej z opowiadanej historii. „Czarodziejska góra”, kolejny animowany dokument Rumunki, to popis artystycznej wszechstronności, który musi budzić uznanie. Nie tylko dla plastycznej formy, ale też dla fascynującej historii człowieka gotowego do walki o wolność. Swoją i cudzą.

„Czarodziejska góra”, reż. Anca Damian, scen. Anca Damian, Anna Winkler, animacja:Thodore Ushev, Sergiu Negulici, Dan Panaitescu, Tomasz Ducki, Raluca Popa, muzyka: Alexander Balanescu. Obsada: Jerzy Radziwiłowicz, Julia Kijowska (głosy). Premiera 11.12.2015.